NOVI BEČEJ: Turizam kao lek za nezaposlenost

17 Dec 2012

Već tri mandata vlast u Novom Bečeju predvodi LDP. „Tvrđava LDP-a”, kako zovu ovu opštinu, poznata je po transparentnosti, suficitu budžeta, ali i nezaposlenosti. Da li je turizam "velika razvojna šansa"?

Novi Bečej je jedino mesto u Srbiji u kom je već tri mandata na vlasti Liberalno-demokratska partija, ali i jedina vojvođanska opština u kojoj se LDP izborio za mandat u novom pokrajinskom parlamentu po većinskom sistemu.

Lokalnu skupštinu u ovoj opštini čini 31 odbornik. Prema rezultatima majskih izbora, građane predstavljaju 8 odbornika Preokreta (LDP i SPO), 8 odbornika SNS-a, 5 odbornika Demokratske stranke, i po dva odbornika SPS, SRS, LSV, URS i SVM. Većinu su formirali LDP, DS, LSV, a kasnije su im se pridružili i SVM, SPS i SRS. S obzirom na to da je LDP na vlasti već duži niz godina, ova koalicija okupljena oko njih je prilično stabilna i nema najava o mogućim promenama. SNS, stranka koja je na vlasti na republičkom nivou, u Novom Bečeju predstavlja vodeću okosnicu opozicije, sa ukupno 8 odbornika.

Saša Šućurović: Naslednik Milivoja Vrebalova na čelu opštine

Saša Šućurović: Naslednik Milivoja Vrebalova na čelu opštine

Predsednik opštine Novi Bečej je funkcioner LDP-a Saša Šućurović, dok je za zamenika predsednika opštine izabran Tomislav Ratković, predsednik Opštinskog odbora DS-a. Obojica su u prošlom mandatu bili pomoćnici Milivoja Vrebalova, dosadašnjeg predsednika opštine, koji sada obavlja funkciju potpredsednika Skupštine Vojvodine. Predsednik Skupštine opštine je kandidat LSV-a Srđan Glavaški.

Predsednik opštine Saša Šućurović član je Liberalno-demokratske partije od osnivanja. Član je predsedništva LDP i koordinator za Vojvodinu. U prethodne dve godine direktor je manifestacije Velikogospojinski dani u Novom Bečeju.

“Dobar dan, izvolite…”

Model budžeta je formiran transparentno, sa jasno određenim oblastima i detaljnim objašnjenjima. Važno je napomenuti da je sve dostupno na sajtu opštine, kako nacrt budžeta za 2013.godinu, tako i budžeti za prethodne godine, ali i službeni glasnici u kojima se vidi detaljan rebalans ovogodišnjeg budžetiranja.

Osim budžeta, na sajtu opštine nalazi se i redovno ažuriran informator o radu koji je na vidnom mestu, u okviru glavne stranice sajta. Ipak, opozicija, na čelu sa Sašom Maksimovićem iz SNS-a zamera vladajućoj koaliciji to što je na sajtu sve samo “naizgled dostupno”, a da se važni dokumenti ipak “kriju” u službenim glasnicima, do koji se nešto komplikovanije dolazi u odnosu na ostale sadržaje sajta. Druga zamerka opozicije je ta što se sajt koristi u promotivne svrhe aktuelne vlasti, a ne kao servis koji će biti na usluzi građanima, tvrdi Maksimović i dodaje da ne postoje mehanizmi na relaciji građanin-opštinska uprava, bar kada je online zona u pitanju. “Na sajtu postoji link, a sa druge strane ne stižu odgovori, jer su filtrirani”, napominje ovaj lider opozicije.

Ipak, budžet je nakon rebalansa u suficitu od oko 26,7 miliona dinara, dok plate i troškovi zaposlenih u lokalnoj administraciji i javnim preduzećima čine oko 23 odsto ukupnih rashoda opštine (na plate odlazi oko 105 miliona dinara). Primetno je da se u Novom Bečeju za troškove službenih putovanja mimo troška za plate izdvaja oko 9 miliona, dok su tzv. “usluge po ugovoru” oko 34 miliona dinara. Nevladine organizacije takođe dobijaju određen iznos novca, te je za njih 2012. godine izdvojeno oko 24 miliona dinara. Za razliku od ove godine, troškovi predviđeni u nacrtu budžeta za sledeću godinu su značajno uvećani, pa tako je tako, na primer za zarade zaposlenih u planu oko 187 miliona (ove godine je oko 105 miliona), za službena putovanja planirano je oko 16 miliona, dok je za donacije NVO u nacrtu budžeta oko 41 milion dinara.

Informator o radu ažuriran je redovno, te se u njemu mogu pronaći podaci o zaposlenima u opštinskoj upravi koji obuhvataju ime, prezime, poziciju zaposlenog i radni status (ugovor za stalno, na određeno i sl.) sa ukupnim brojem od 63 zaposlena, što je u proseku oko 2,5 zaposlena u opštinskoj upravi na hiljadu stanovnika.

Vrebalov

Milivoj Vrebalov: Liberalnodemokratski “čovek iz naroda”, najzaslužniji za jedini bastion LDP-a u Vojvodini

Relativno mali broj zaposlenih u lokalnoj upravi omogućava bolje upoznavanje sa delatnostima ljudi iz različitih sektora, ali i umrežavanje zaposlenih u postupku rešavanja problema građana. Jedan od retkih primera je pravilnik ponašanja zaposlenih u radu sa građanima, u kom izričito stoji: „Obaveza i dužnost zaposlenih je, da pokažu da im je stalo do građana i da su tu zbog njih. Zbog toga su zaposleni dužni, da se prvo obrate recima: “DOBAR DAN. IZVOLITE SEDITE“, a tek posle toga da pitaju građanina: “KAKO MOŽEMO DA VAM POMOGNEMO?“…

Novi Bečej ima E-upravu, međutim, prva poteškoća sa radom ovog servisa je ta što link na glavnoj strani sajta ne radi jer prijavljuje grešku. Zaobilaznim prečicama može se doći do ovog servisa koji obuhvata uverenja i izvode iz matične knjige rođenih, venčanih i umrlih, kao i mogućnost preuzimanja prijave građevinskoj i komunalnoj inspekciji.

Kada je reč o posebnom telu koje je zaduženo za pisanje projekata, u ovoj opštini od pre tri godine postoji Kancelarija za lokalni ekonomski razvoj. Opozicija međutim ukazuje na statičnost rada ovog tela, jer, kako tvrde, nije bilo značajnijih projekata, a pri tom kancelarija zapošljava oko desetak ljudi po raznim osnovama, iako oni do sada nemaju iskustva na ovim poslovima, tvrdi naprednjak Maksimović.

Novi Bečej na Tisi

novi becej tisaVojvođanska opština Novi Bečej nalazi se u Banatu, za razliku od susednog Bečeja koji se nalazi sa druge strane reke Tise i pripada Bačkoj. Novi Bečej je smešten na 66. kilometru od ušća reke Tise u Dunav. Prema podacima poslednjeg popisa (RZS, 2011.), u Novom Bečeju živi oko 24,5 hiljade stanovnika. Najveća od četiri mesne zajednice u Novom Bečeju je MZ Novi Bečej sa nešto više od 14 hiljada ljudi, dok su preostale tri mesne zajednice Novo Miloševo, Kumane i Bočar. Od ukupnog broja stanovnika opštine 70 odsto čine Srbi, znatan je broj i Mađara 19 odsto, a Roma 3,5 odsto.

Visoka nezaposlenost

Do zvaničnog podatka o broju nezaposlenih u Novom Bečeju nismo uspeli da dođemo, međutim, prema prošlogodišnjim analizama SIEPA fonda, stopa nezaposlenosti je oko 30 osto, dok novobečejska opozicija upozorava da je ta cifra odavno premašena i da je stvarna nezaposlenost u ovoj godini oko 35 odsto.

Prema podacima Centra za socijalni rad, u Novom Bečeju čak 924 porodice primaju socijalnu pomoć, odnosno ukupno 2.314 članova domaćinstava, od čega su 863 deca (188 samohranih roditelja sa 328 dece) i 210 starih lica (odnosno 1.073 radno nesposobnih). Gledano u procentima, ovi podaci ukazuju na veoma težak materijalni položaj čak 10 odsto stanovnika opštine.

Opozicija kritikuje vlast da se i u segmentu zapošljavanja nije dovoljno angažovala u proteklih šest godina, koliko je aktuelna ova koalicija na vlasti. “Po našem mišljenju, vlast nikakve značajnije korake nije preduzela na zapošljavanju, štaviše 2.000 ljudi je ostalo bez posla”, tvrdi Maksimović.

Industrija nije veoma razvijena u ovoj opštini, tako da stanovnici, ali i čelnici Novog Bečeja potencijal vide u ulaganjima i razvoju turizma, ali i poljoprivrede, što bi za krajni cilj imalo i podizanje standarda i poboljšanje uslova života u ovom delu Banata.

U poređenju sa ostalim opštinama u Srbiji, Novi Bečej se može svrstati u razvijenije opštine, pre svega zbog dobre putne infrastrukture, ulice su asfaltirane, lokalni putevi su u dobrom stanju, a uz to postoji i pruga koja povezuje sva naseljena mesta opštine.  Komunalni problemi koji otežavaju život stanovnicima Novog Bečeja su nedostatak kvalitetne vode za piće, ali i izgradnja kanalizacione mreže, jer samo 30 odsto naselja ima sprovedenu kanalizaciju, međutim otpadne vode se ne prečišćavaju, te dodatno ugrožavaju životnu sredinu.

Problem koji je rešen ove jeseni je izgradnja biciklističke staze u Novom Bečeju i to na deonici od Gerontološkog centra do Novog Sela. Biciklistička staza duga oko kilometar izgrađena je sredstvima samodoprinosa koji je u ovoj opštini uveden još prošle godine. Osim što su je platili građani, oni su je i gradili, kroz projekat javnih radova koji je finansirala opština, napomenuo je predsednik opštine Saša Šućurov prilikom otvaranja staze.

Među projektima koji su u planu za sledeću godinu su izgradnja akva-parka, izgradnja pristaništa na Tisi i rekonstrukcija “Stare vranjevačke opštine”. Za ove projekte je u novom budžetu planirano oko 110 miliona dinara (oko 10 odsto budžeta).

Zaštita životne sredine je u Novom Bečeju posebno uređena aktivnostima Fonda za zaštitu životne sredine, za čiji rad je na godišnjem nivou izdvojeno oko 0,7 odsto ukupnog budžeta opštine. Investicije koje su u najavi, mahom iz stranih fondova, su ulaganja u obnovljive izvore energije, a u okviru toga je u toku izrada planova detaljne regulacije, kako bi se nekoliko lokacija u okolini Novog Bečeja našlo u ponudi kao adekvatna mesta za postavljanje solarnih panela. Osim ulaganja u zaštitu od ambrozije i drugih invazivnih vrsta, opština je izdvojila i deo novca za park prirode.

Poljoprivreda, ali bez fonda

Okolinu Novog Bečeja čine plodne oranice, međutim, osnivanje Fonda za razvoj poljoprivrede je tek u planu, dok se intenzivno radi i na projektu razvoja efikasne poljoprivredne proizvodnje. Prema ranijim najavama zamenika gradonačelnika Tomislava Ratkovića, fond će imati za cilj da podstakne i druge grane poljoprivrede, te će se raditi na projektima gradnje plastenika, razvoja stočarstva, povrtarstva i pčelarstva. Pre osnivanja Fonda, važno je pronaći izvore finansiranja projekata, a najverovatnije će se za tu namenu odvajati deo novca od izdavanja opštinske zemlje u zakup, smatra Ratković i dodaje da je Novi Bečej zbog svog položaja i blizine reke Tise predodređen na bavljenje poljoprivredom i turizmom.

Centar za socijalni rad u Novom Bečeju svoje aktivnosti usmerava ka posebno ranjivim kategorijama stanovništva u saradni sa Gerontološkim centrom i komesarijatom za izbeglice. Problem je taj što i opštinske kase nijedna nova socijalna usluga nije finansirana, upozorava Saša Maksimović iz SNS. “Postoje definisane mere i planirane aktivnosti po Strategiji socijalnih usluga opštine Novi Bečej, međutim stopirane su čak i inovativne socijalne usluge organizacija civilnog društva opštine, kao što su geronto-domaćini, omladinski preduzetnički centar podrške zapošljavanja mladih, Klub za dnevni boravak OSI, Info klub . informisanje mladih o mogućnostima, Trening centar za ruralni razvoj i mnogi drugi”, naglašava Maksimović.

Druga strana, međutim, odnosi se na zdravstvenu zaštitu u kojoj je ostvaren veliki pomak potpisivanjem ugovora o saradnji između Opštine i Instituta u Sremskoj Kamenici, koji će Novobečejcima omogućiti redovne preglede kod kardiologa, a dugi putovanje, redovi i liste čekanja zamenjeni su intervalom od svega sedam dana, koliko često i dolaze kardiolozi sa Instituta u Novi Bečej. Usluge koje su približene građanima ove opštine su ultrazvuk srca, dopler krvnih sudova, kao i specijalistički pregledi.

Opština Novi Bečej ima pet osnovnih i jednu srednju školu. Plan podrške đacima i studentima utemeljen je kroz nabavku savremenih sredstava i učila, ali i kroz subvencije za prevoz đaka, podršku na takmičenjima i u vidu raznih stipendija, posebno za studente. Brucoši, ali i svi ostali studenti fakulteta sa prosekom iznad 8.00 mogu da konkurišu za opštinske stipendije za obrazovanje, broj je stipendija je ograničen, što je ujedno i dodatan motiv da se trude i ostvare što bolje rezultate.

Nacrtom novog budžeta za 2013.godinu, među planovima za unapređenje obrazovanja imaju oko 1,6 miliona dinara namenjenih za kupovinu nove opreme i savremenih obrazovnih sredstava, što je u visini od oko 0,2 odsto planiranog budžeta za iduću godinu.

Turizam kao prioritet

Velikogospojinski dani: Hleba, igara, ali i turizma

Velikogospojinski dani: Hleba, igara, ali i turizma

Ulaganja u kulturu, a sa njom i u turizam zauzimaju jedno od primarnih mesta u ovoj opštini. Niz manifestacija koji je ustanovljen pre nekoliko godina iz sezone u sezonu privlači sve više turista, a naročito Velikogospojinski dani u avgustu mesecu, koje posete desetine hiljada turista.

Narodna biblioteka i Dom kulture ustanove su u koje Novi Bečej ulaže značajna sredstva, međutim, opština u okviru ovih ulaganja finansira i lokalne medije, ali i projekte održavanja tradicije mađarske i romske nacionalne zajednice. Za usluge emitovanja i izdavaštva, kao i funkcionisanje lokalne stanice Radio NB Novi Bečej, opština ukupno izdvaja oko 7,4 miliona dinara, što je oko jedan odsto budžeta opštine, dok se već za sledeću godinu za sredstva informisanja planira povećanje obima sredstava za čak 10 miliona dinara (što je oko 1,6 odsto novog budžeta).

Opozicija, međutim, zamera vladajućoj koaliciji na nedovoljnoj transparentnosti u ovoj oblasti, pogotovo što se razvoj kulture nalazi i u okviru Strategije održivog razvoja, ali same mere nisu adekvatne, niti se i kao takve sprovode u potpunosti, napominje Maksimović. “Lokalna samouprava još nije definisala da li aktuelni Dom kulture opštine Novi Bečej ima ulogu servisa (pružaoca usluga ili izvođača radova). Ukoliko ima takvu ulogu, mora se navesti kome je servis, pod kojim uslovima i slično, obzirom da ima deset zaposlenih, a nema sopstvenu produkciju”, smatra Maksimović.

Kontinuitet vlasti koji u Novom Bečeju traje, u velikoj meri je doprineo da se sve donesene mere dosledno sporovode, a njihove mane ispravljaju u hodu. Smanjenje administracije koje je usledilo još od dolaska ove koalicije na vlast u Novom Bečeju, kao rezultat danas ima mlade i obrazovane ljude u opštini, koji prate trendove razvoja i usklađuju potrebe stanovnika, sa mogućnostima budžeta lokalne samouprave. Nedostatke koje budžet ne može da pokrije, opština nastoji da nadoknadi kroz apliciranje za sredstva za regionalne razvojne projekte, ali i u okviru pokrajinskih i republičkih fondova.

Migracije ka većim geografskim centrima donekle su zaustavljene stipendiranjem mladih, međutim, otvaranje novih radnih mesta je jedino dugoročno rešenje, koje još uvek nije realizovano u potpunosti, ali se nalazi u sklopu planova za iduću godinu. Novi Bečej tako postaje jedan od svetlih primera mesta sa manjim brojem stanovnika, ali funkcionalnom upravom, koja dobija poverenje građana već tri mandata za redom. “Rezultate rada birači svakako mogu nagraditi poverenjem, ali i oduzimanjem privilegovane funkcije vođenja opštine, ukoliko očekivani rezultati napretka izostanu ili se pojave bolje alternative”, zaključuje naprednjak Saša Maksimović.

Ivana Buš Jović (Autonomija)

Želite više informacija?

(Tekst je napisan u okviru projekta „Mediji i lokalne samouprave“, koji Nezavisno društvo novinara Vojvodine realizuje uz podršku Rockefeller Brothers fondacije. Više informacija o gradovima i opštinama Vojvodine možete naći na našem sajtu www.najgradonacelnik.org. Cilj nam je da građani na jednom mestu dobiju informacije i analize rada vojvođanskih lokalnih samouprava.)

Podelite ovu stranicu!