MIROSLAV ILIĆ: O potrebi promene političkog diskursa u AP Vojvodini

Može li se u Novom Sadu, u Vojvodini skupiti nezvanični “Senat” Vojvodine, jedno telo koje bi imalo mudrosti da vodi olupinu “autonomne pokrajine” i izvede je na mirno more demokratije i institucija?

07. jan 2019

Kraj 2018. i početak 2019. obeležavaju uporni i masovni građanski protesti u Beogradu. Isprva započeti kao “stop krvavim košuljama” i vođeni od srbijanske “opozicije”, brzo, a nakon zabrane glumici Miri Karanović da govori, pretvoreni su u čist svegrađanski protest “jedan od 5 miliona”. Iako se zvanični režim i njegov suvereni vođa brani i podsmešljivo poručuje “samo šetajte”, svima je jasno da je ozbiljno ugrožen, a protesti zadobijaju pažnju evropskih i svetskih medija, jer domaćih i nema. Vođa razmišlja o izborima u martu mesecu.

Iako su protesti stidljivo najavljivani i u drugim gradovima, a u Novom Sadu od strane “čisto političkog” bivšeg gradonačelnika (DS, a onda Narodna partija), to se do sada (na Tucindan!) nije dogodilo, iako je sakupljanje desetine građana primećeno kod kontroverznog novog spomenika Kralju Petru na Ribljoj pijaci. Način na koji se ovaj zametak od protesta razvijao, mesto sakupljanja i “parole” jasno su stavile do znanja da je ovo okupljanje bilo razigravanje nacionalne desnice, a ne širih slojeva građana Novog Sada.

Posmatrajući glavni grad AP Vojvodine, još politički neoporavljenog od strane tzv.”demokratske opozicije Srbije”, (DS, LSV, SVM i ostali) koja je bila na vlasti od 1996. do 2012., te današnjih “naprednjaka” a nekadašnjih “radikala”, koji su politički život započeli osamedesetih godina prošlog veka ispod šinjela potonjeg Haškog osuđenika, političkog oca današnjeg vođe Srbije, što danas predvode ne samo grad i pokrajinu Vojvodinu, nego su najviše pozicionirani i u državnim organima – jasno je da u Novom Sadu nema mnogo validnih političkih aktera koji bi poveli tradicionalno intertne i nesklone sukobima građane u proteste. Zato je perspektiva političkih stranaka koje bi predvodile građane Vojvodine ne samo u 2019, nego i kasnije, na žalost sumorna.

Politički događaj u Vojvodini bio je zamišljen kao spektakularno obeležavanje “prisajedinjenja” Srbiji u mesecu novembru 2018. u svrhu čega su u Novom Sadu ponovo viđeni autobusi podrške, dok su Novosađani ostali kod kuće. Nije uspelo “naprednoj” stranci da dodatno posrbi glavni grad AP Vojvodine. Sve je bilo neprimereno. Međutim, još u toku juna 2018, dogodilo se jedino ozbiljno promišljanje Vojvodine i njenog statusa u Srbiji na savetovanju koje je inicirao Vojvođanski klub, sledeći višedecenijsku tradiciju da okupi onu pamet koja neće dnevnopolitički da razmišlja o Vojvodini, a rezultat tog savetovanja je nedavno (pred kraj decembra) izašli Zbornik “Vojvodina i Srbija sto godina posle (1918-2018)”. Na preko četiri stotine stranica deo solidne intelektualne elite Novog Sada (i nekih iz Beograda) osvetili su vek Vojvodine u Srbiji (kao i Jugoslaviji) i došli do zaključka (apela) svim građanima (uključujući političke i NVO) da podrže borbu za “…dostojanstven i ravnopravan položaj Vojvodine u Srbiji.”

Vreme je za promenu političkog diskursa u Vojvodini. Građanima su se zgadile koruptivne političke partije, pogotovo one (izvorno) “vojvođanske”, a naročito one koje su primale direktivu iz prestonog Beograda, čak i kada su imale “autonomiju” svojih Pokrajinskih odbora. Zbog Zakona, novih stranaka nema, a pojedini politički pokreti skriveni iza “političkih” NVO bačeni su na marginu građanske političke scene. Ako stranaka više nema, sasvim je izvesno da ima intelektualaca, iskustva, novinarskih pera, sociologa i politikologa u javnom životu Vojvodine i Srbije. Mogu li oni, koji su pre svega promišljali Vojvodinu i njeno društvo, biti kičma poverenja građana, matica okupljanja jedva ostalog i preživelog građanskog sloja?

Može li se u Novom Sadu, u Vojvodini skupiti nezvanični “Senat” Vojvodine, jedno telo koje bi imalo mudrosti da vodi olupinu “autonomne pokrajine” i izvede je na mirno more demokratije i institucija? Mogu li se transparentno voditi građani kroz proces spoznaje političkih igara i ustaviti svevlast centralizovane države? Može li se neideološki izboriti za ustavni i zakonski okvir koji bi bio garant razvoja Vojvodine, njenih institucija, građanskog društva i ukupnog prosperiteta? Može li se u Vojvodini sakupiti grupacija nespornih autoriteta koji će povratiti veru u napredak i poštovanje reda, onih vrednosti na kojima je Vojvodina nastala i opstala? Može li ovakav Senat voditi građane i braniti ih od samovolje i partikularnih stranačkih interesa? Postoji li neka novosadska ili vojvođanska Agora gde će se moći čuti različite istine, za razliku od današnje “javnosti” u kojoj se čuju samo različite laži?

Da. Ja verujem da ne postoji mnogo drugih puteva. Vreme je da se politički diskurs u Vojvodini promeni: umesto istrošenih političara za čijeg smo vremena (i vlasti) sve niže padali, potrebno je da se čuje glas pameti koja misli i za svog bližnjeg, bez obzira na veru, nacionalnu pripadnost, zanimanje ili lično bogatstvo. Ovo još nismo probali. Sad je čas.

Prof. dr Miroslav Ilić (“Nova V”)

(Autonomija, Foto: mc.rs)

Podelite ovu stranicu!

Karikatura nedelje
STUPS: Dobro došli!
Pretraga arhive
Pretraga po datumu
Pretraga po kategorijama
Google Pretraga